Son Yazılar

Estetik Ameliyat Üzerine: Saplantı mı Gereklilik mi?



ESTETİK & EMPATİ 

Herhangi bir canlıya, mala veya doğaya zarar verilmediği sürece yapılan her türlü davranış bireysel özgürlükler kapsamında değerlendirilmelidir. Kısıtlanamaz, yasaklanamaz, müdahale edilemez. Bu kapsamda, estetik operasyonlara karşı olmadığımı hatta birçok durumda desteklediğimi belirtmeliyim. Ancak her durumda olduğu gibi estetik ameliyatların da saplantı seviyesine ulaşmasını savunamayız. Bu yazıda amacına göre estetik ameliyatların, bilimsel, felsefi, dini ve etik olarak uygun veya kabul edilebilirlik derecesini inceleyeceğiz.


Estetik ameliyata kayıtsız şartsız karşı çıkmak bencillik ve empati kuramamaktır. Bazı insanlar çirkin, bazıları güzel doğar; ama kimse çirkin kalmayı tercih etmez. Çoğu erkek için dış görünüş fazla önemli olmayabilir, ancak kadın için bu durum geçerli değildir. Her kadın, hatta daha geniş alalım, her insan güzel görünmek, ilgi çekmek ve beğenilmek ister. Zaten doğuştan güzellik bakımından şanssız doğmuş bir insanın neden yarışta diğerlerinin seviyesine ulaşma, güzelleşebilme şansını elinden alalım?

Nasıl ki fakirin halinden her zengin, açın halinden her tok anlayamıyorsa aynı durum çirkin – güzel arasındaki ilişki için de geçerlidir. Estetik ameliyat düşmanı olmadan önce yüzüne bakılmaz birisi olarak doğduğunuz ihtimalini düşünün, o güzel olmayan kişi iken yaşayacağınız zorlukları hayal edin, size karşı olan beğenilmeme duygusunu hissetmeye çalışın. Bunu gerçekleştirebilirseniz empatiden doğan önyargısız, mutlak doğru vizyon ile estetik konusuna farklı bir açıdan bakabilirsiniz. (Nötralizm)


GÜZELLİK ÜZERİNDEN AYRIMCILIK

Kabul edelim, insanların çoğu dış görünüş faşistidir, güzellik kavramı üzerinden kişiye değer verir. Örneğin, güzel bir kadın cilveli davrandığında çoğu erkeğe göre göze hoş gelir, sinirlendiğinde çekici gözükür, ağladığında avutulmaya çalışılır. Diğer yandan çirkin bir kadın cilveli ise küstah veya ahlaksız, sinirlendiğinde çekilmez, ağladığında ise uzaklaşılması gereken bir illet olarak değerlendirilir. Eğer güzel bir kadının peşinde koşan erkek yakışıklı ise, kadın ilgiden hoşlanır, erkek de yakışıklı veya sevimli bir çapkın olarak değerlendirilir. Hâlbuki çirkin bir erkek aynı kadının peşinde koşsaydı, kadın ve çevre tarafından “sapık, abazan, azgın” olarak değerlendirilecekti. Yakışıklı bir erkek, her gün farklı bir kadınla dolaşıp yalnızca ve olumsuz bir anlam taşımadan “çapkın veya playboy” olarak adlandırılırken, çirkin bir erkek gerçekten âşık olduğu bir kadınla konuştuğunda bile sapık olarak olumsuz sıfatlandırılabilir. Toplumca dış görünüşe bu kadar önem veriyorken, estetik ameliyata karşı çıkmak ikiyüzlülüktür.

Güzel doğan kadının güzelliği nasıl kendi başarısı değilse, çirkin kadınınki de kendi suçu değildir. Hatta şöyle düşünelim, güzel bir kadına “çok güzelsiniz” denildiğinde kadın teşekkür eder. Ancak neden? Güzel olmak onun elde ettiği bir başarı değildir. Doğuştan gelen ve kendisinin seçemediği bir durum için karşısındaki insan neden iltifat eder ve kişi neden teşekkür eder? Kontrolümüz altında olmayan durumlar nedeniyle övünmek etik olmadığı gibi mantıklı da değildir. Diğer yandan önceden çirkin olan ancak sonrasında estetik operasyonlar sonucunda güzel bir çehreye kavuşmuş bir kadına “çok güzelsiniz” demek ve kadının karşılığında teşekkür etmesi daha doğaldır. Çünkü kadın, şimdiki haline gelebilmek için cesaret örneği göstermiş, emek harcamış, bıçak altına yatmış, acı çekmiş ve karşılığını almıştır. Bu noktada “o teşekkür” kadının hakkıdır.

Ancak zaten güzel olup da daha fazla güzelleşmek adına bıçak altına yatan, herhangi bir ünlüye veya başka bir kişiye benzemeye çalışan veya sırf farklı, marjinal, absürd görünmek için uçuk amaçlı ameliyatlar yaptıran kişilere iltifat etmek yerine, onları psikolojik yardım almaya ikna etmek daha etik bir davranıştır.


GÜZELLEŞME SAPLANTISI, ESTETİK ÇILGINLIĞI ÖRNEKLERİ

1985 Tiraspol doğumlu, Moldova asıllı Ukraynalı manken Valerya Lukyanova, normal hali oldukça güzel iken, giderek daha ve daha fazla güzel olma isteği ve bu takıntının sonucunda oluşan mükemmel güzelliğe ulaşma saplantısı nedeniyle yaklaşık bir milyon dolar değerinde onlarca estetik operasyona girerek, kendisini bir Barbie bebek görüntüsüne sokmuş. Geçirdiği operasyonlar sırasında göğüs büyültme, ileri düzey plastik cerrahi, bel kısmını inceltmek amacıyla kaburga kemiği aldırma ve hatta kalça kemiği törpületme bile uygulanmış. 





Valerya hayatı uçlarda yaşayan ve kişilik olarak bakıldığında da ilginç bir karaktere sahip. New Age spiritüalizmine inanıyor, asla alkol kullanmıyor ve çoğunlukla yemek de yemiyor. Bunun yerine su ve özel vitaminler ile güneşin yardımıyla fotosentez yaparak sağlıklı kalınacağına inanılan ototrof yaşam felsefesine göre yaşıyor. Onlarca operasyon geçirmeden önce çevresinden herhangi birisi Valerya’yı uyarıp bu anlamsız saplantısına engel olabilseydi, Valerya, şişme bebek görüntüsü yerine hala eski doğal güzelliğine sahip olabilecekti. Ama ne yazık ki, Valerya’nın çevresine bakıldığında da hem ailesi hem de arkadaşları aynı kendisi gibi estetik bağımlısı kişiler. Bu durum aslında estetik saplantısının kişiden kişiye de bulaştığının ve doğal seçimden ziyade dış çevre nedeniyle gelişen bir psikolojik bozukluk olduğunun da en büyük kanıtı. 




Ayrıca oyuncak bebeğe benzeme saplantısı sadece Valerya ile de sınırlı değil, yine her ikisi de Ukraynalı olan 26 yaşındaki Olga Oleynik ve 16 yaşındaki Lolita Richi de aynı şekilde çeşitli estetik operasyonlar geçirerek kendilerini Barbie bebeğe benzetmiş kadınlar.




Japon manken Vanilla Chamu ise 17 yaşından başlayarak sadece 2 yıl içerisinde 30’dan fazla estetik operasyon geçirerek bir rekora imza atmış. Operasyonların içerisinde göz kapakçığı genişletme ve boy uzatma gibi zor ameliyatlar da buluyor. Gerçekte esmer, Asyalı ortalama bir kız iken, şuanda kızıl saçlı, beyaz tenli etkileyici bir Kuzey Avrupalı görünümüne sahip olan Vanilla’nın en büyük amacıysa estetikleri daha da üst boyutlara ulaştırarak kendisini “parıldayan” bir porselen bebeğe dönüştürmek. Estetik ameliyat ile gerçekleşmiş en büyük mucizelerde biri hiç şüphesiz ki Vanilla’nınki. Ancak şimdilerde sahip olduğu güzelliğin devamlı olmadığı ve belli bir süre geçtiğinde yüzünde çeşitli çöküntü ve deformasyonlar oluşacağı gerçeği, güzelliğin bir gül olduğu, ancak dikenlerinin de gerçekten çok sivri olduğunun sağlam bir göstergesi. Üstelik, hali hazırda eski haline göre çok daha göz alıcı bir görünüşe sahip olmasına rağmen, yetinmeyip daha fazla ameliyata girmek istemesi de estetik saplantısının aynı kumar gibi sürekli bağımlı hale geldiğinin bir diğer önemli göstergesi.




Başka bir ilginç örnek de yine Ukrayna’dan. Kendisini bir anime (…link) karakterine benzetmeye çalışan ve bu yolda milyonlarca dolar harcayan Anastasya Şpagina (Anastasiya Shpagina), ya da takma ismi Fukkacumi ise diğer örnektekiler kadar sert ve kapsamlı operasyonlar geçirmemesine rağmen, özellikle ilginç göz makyajı sayesinde de kendine özgü tatlı ancak absürd bir görünüme sahip olmayı başarmış. 




 
Elbette bu estetik saplantı sadece kadınlarla sınırlı ve oyuncaklara karşı değil. Kendisini Barbie bebeğin erkek versiyonu olan oyuncak Ken’e benzeten Justin Jedlica da doğa dışı görünüme sahip bir diğer estetik saplantısı örneği. 43 yaşındaki İngiliz güvenlik görevlisi Gavin Paslow da, 10 bin Sterlin harcayarak görüntüsünü filmlerdeki şeytanlara dönüştürmüş. Bu amaç için, kafa derisinin altına yapma boynuzlar yerleştirilmiş, dilinin ucu kesilmiş ve kulaklarının ucu ile dişleri sivrileştirilmiş. 




Eğitim için gittiği Güney Kore’de bu kültüre ve insanlarına aşık olan ve onlardan birisi olmayı dileyen Brezilyalı Max Fell ise plastik cerrahinin son nimetlerini kullanarak, Asyalıların yaptığının aksine, Avrupalı olan gözlerini çekik hale getirmiş ve yüzünde plastik cerrahi çalışmaları ile tam bir Koreli’ye benzemeyi başarmış. İşin ilginç yanı ise Güney Kore’nin estetik ameliyatlar konusunda dünyanın en yaygın ve başarılı ülke olması. Yapılan istatistiklere göre, her 6 Güney Koreliden birisinde batı hayranlığı var ve kendi görüntüsünü Avrupalıya benzetmeye çalışıyor. Durum böyle iken, Max’in tam tersi bir yolda ilerlemesi, Koreliler tarafından şaşkınlıkla karşılanmış. Tüm bu vakalar estetik ameliyata izin verilmesi için ilgili kişinin sağlam bir psikolojik testten geçmesi gerektiğinin birer kanıtı gibi…



İşin doğrusu bu örneklerdeki kişilerin hiçbiri psikoloji odaklı bakıldığında “tamamen sağlıklı” olarak tanımlanamaz. Amerikan Plastik Cerrahlar Topluluğu Başkanlığına göre (ASPS) de “Plastik Cerrahi kesinlikle herhangi başka bir kişiye veya hayali varlığa benzemek amacıyla kullanılmamalıdır. Bu tür davranışlar içerisinde olan kişilerde çeşitli psikolojik sorunlar bulunmaktadır.”


BAŞARILI VAKALAR, BAŞARISIZ VAKALAR

Vücut üzerinde yapılan estetik operasyonlar belli oranlarda güvenlidir, ancak insan yüzü, gelişmiş düzeyde kas ve kemik dizilimleri ve mimik etkeni ile usta bir cerrah tarafından bile tam olarak yeniden yaratılamayacak karmaşık bir yapıya sahiptir. Bu nedenle yüzü daha iyi bir duruma çevirmek nispeten kolay olmasına rağmen, yüzü olduğundan çok daha farklı bir yapıya dönüştürme amacını taşıyan estetik operasyonlar nedeniyle oluşan yaygın hatalar sonucunda yüz çoğunlukla gerçek dışı, doğal olmayan, hatta birçok durumca korkutucu bir görünüme sahip olmaktadır. Estetik ameliyatlar büyük riskler barındırır. Bu nedenle sadece gerekli durumlarda uygulanması gerekliliği etik olarak kabul edilen tanımdır.

Estetik operasyonlar sonucunda çok iyi sonuçlar alınmış hastalar olduğu gibi, eskisini aratacak hale gelmiş vakalar da bulunuyor. Sırf daha güzelleşmek uğruna onlarca estetik ameliyata girip işlemler sonucunda deformasyona uğrayıp şimdi suratına bile bakılamayacak hale gelmiş birçok Hollywood ünlüsü estetiğin risklerini gözler önüne serer. Aşağıdaki resimlerde, tarafsızlık ilkesi gereği önce dünyada en başarılı operasyonları geçiren Güney Kore’den bazı örnekler ve sonrasında da Amerikan Hollywood ünlülerinin yaşadığı başarısız sonuçları görebilirsiniz.







Not: Aşağıdaki iki örnekte görebileceğiniz gibi, bazı durumlarda estetik ameliyat sonrasında bozulma olmasa bile güzelleşme de gerçekleşmemektedir. Zaten güzel olan bireyin, tekrar estetik operasyon geçirmesi çoğunlukla yüzü farklılaştırmakta ancak daha güzel bir şekle sokmamaktadır.




ESTETİK AMELİYAT ÜZERİNE DİNİ BAKIŞ AÇISI

Estetik ameliyatı dini açıdan incelediğimizde, Kuran ve Tevrat’ta estetik ameliyat konusunda herhangi bir yasaklama geçmez. Bu iki dinin de felsefi boyutuna bakıldığında ise önemli olan dengeyi sağlayabilmektir. Hali hazırda güzel olan bir kişinin estetik yaptırması reddedilirken (haram), çirkin bir insanın estetik ameliyatı kullanması kabul edilebilir (mekruh). İslami olarak farklı görünmek amacıyla yapılan ve vücudun doğal yapısını bozan müdahaleler yasaklanmışken (haram), herhangi bir kusurdan ve deformasyondan doğan bozuklukları tedavi etmek veya değiştirmek ise serbesttir (caiz, mübah).

Bazı dini kesimler, estetik ameliyata “tanrının yarattığını değiştirmek günahtır” diyerek karşı çıkmaktadırlar. Hâlbuki Tanrı’nın yarattığının üzerine her zaman değişiklikler yaparız. Örneğin, Tanrı bizi cahil yaratır, ama okur, öğrenir, çalışır, gelişiriz. Beynimiz ve ruhumuz aynı kalmaz, yaşadığımız her deneyim bizi çok daha farklı seviyelere götürür. Fiziksel olarak ise, kıllarımız çıkar, saçımız, tırnaklarımız uzar ama keseriz. Yine aynı şekilde İslami ve Musevi çevrelerde yapılan en büyük vücutsal değişiklik sünnet ameliyatıdır. Bu iki din, bizzat kişinin yaratıldığı vücudunu, cinsel organı penisine belli bir modifikasyon yapmasını emreder. Durum böyleyken, “tanrının yarattığı vücudu değiştirmek günahtır demek cahillik olur. Zaten, çoğu İslami din adamının estetik ameliyata karşı örnek olarak gösterdiği Nisa (Kadın) suresi 119. Ayette geçen durum aslında estetik ameliyat ile alakalı değildir: “Onları mutlaka saptıracağım, muhakkak onları boş kuruntulara boğacağım, kesinlikle onlara emredeceğim de hayvanların kulaklarını yaracaklar, şüphesiz onlara emredeceğim de Allah'ın yarattığını değiştirecekler. Kim Allah'ı bırakır da şeytanı dost edinirse elbette apaçık bir ziyana düşmüştür.” Açık bir şekilde buradaki ayette bahsedilen “Allah’ın yarattığını değiştirmek” estetiğe değil, dini sistemin değiştirilmesi ve paganizme gönderme yapmaktadır.


ETİK VE MANTIK OLARAK ESTETİK OPERASYONLAR

Estetik ameliyat, aslında cahil bir insanın kitap okuyarak ve araştırarak kültürünü arttırması veya sıska vücutlu bir kişinin spor yaparak çekici bir vücuda sahip olması ile aynı kulvarda değerlendirilebilir. Üç durumda da eksik olan bir özelliği geliştirmeye çaba vardır. Elbette okuyup, bilgilenmek ile vücudu değiştirmenin aynı gereklilikte veya önemde olduğu iddia edilemez ancak kişinin zayıf olduğu noktaları güçlendirmeye çalışması da yadırganmamalıdır. Nitekim dünyanın çürük sistemi çoğu durumda bilgi, kültür, çalışkanlık, zekâ ve yetenekten önce dış görünüşe önem verir. Örneğin, kariyer ve çalışma istatistiklerine bakıldığında güzel ama yeteneksiz bir kadın, çirkin ama yetenekli bir kadına göre çok daha kolay iş bulur, kariyer yapar ve evlenir. Özellikle kadınların çalıştığı sekreterlik, insan kaynakları, halkla ilişkiler, pazarlama, sunuculuk, sanat, oyunculuk gibi alanlarda dış görünüş işe alım için en büyük etkendir.

Estetik teknolojisinin gelişmesi sadece güzellik arayışında olanlara değil, aynı zamanda çeşitli talihsizlikler sonucu yüzünün doğal görünümünü yitirin kişilere de yaramaktadır. Gençliğinde bir av tüfeğiyle vurularak yüzünün büyük bir kısmı parçalanan Richard Lee Norris yıllar boyunca maske takarak sadece geceleri dışarıya çıkabiliyordu. Çevresi tarafından aşağılandı, dışlandı, yaşadığı travmalar nedeniyle uyuşturucu kullanmayı başladı, birkaç kere de intihara kalkıştı. Ancak 2012 yılında, 150 doktor ve hemşirenin katıldığı, 36 saat süren estetik, organ ve doku nakli içeren geniş çaplı bir ameliyatın sonunda tek kelimeyle Richard’ın hayatı değişti. Ameliyat sonrası Richard’ın yaşama şansı %50’ydi ama Richard için, normal haliyle yaşamaya devam etmek, ölmekten daha acı vericiydi ve bu nedenle hiç düşünmeden ameliyatı kabul etti. Richard şimdi, rahatlıkla dışarı çıkabiliyor ve insanların arasına kaynaşıyor. Estetik ameliyatlar sadece daha fazla güzelleşmek isteyenlerin değil, Richard gibi sadece normal bir insan olarak yaşamak isteyenlerin de hayatını değiştirebiliyor…



Estetik ameliyatlar aynı zamanda kişinin kendine güvenini arttırdığı için de desteklenebilir. Kendisini çirkin hisseden (ve samimi olmak gerekirse gerçekten de öyle olan) bir arkadaşım, yıllar önce estetik ameliyat yaptırmaya karar verdiğinde ilk başta bu isteğin gereksiz bir saplantı olduğunu düşünmüştüm. Ancak abartı kaçmadan uygulanan burun ve çene operasyonları sonucunda çok daha iyi bir çehreye kavuştu. En önemlisi de kendine olan güveni tekrar yerine geldi. Uzun süreli ruhani mutluluk için, kısa süreli bedensel acıya katlanmak, teorik olarak mantıklıdır.

İşin özü, çeşitli deformasyonlar ve gerçek anlamda çirkin bir bölgenin düzeltilmesi konularında estetik operasyonları sonuna kadar destekliyorum (Hatta bu gibi tüm durumlarda kişinin estetik ameliyat giderleri ise sağlık sigortası kapsamında olarak devlet tarafından karşılanmalıdır). Ancak daha fazla güzel olma saplantısı veya başka birilerine benzeme amacıyla yapılan estetik ameliyatların ise etik yargıyla karşısındayım. Lakin her ne kadar yazıda estetik ameliyatın ne gibi durumlarda ahlaki veya mantıklı kabul edilebileceğinden bahsetmiş olsam da, bu tür operasyonlar için mutlak özgürlük gerektiğine inanıyorum. Zaten, her şey bir yana, dini ve etik felsefeyi de bir kenara bırakırsak estetik ameliyat kişiye mutluluk veriyorsa, tartışma bitmiştir, başka kimseyi ilgilendirmez. Ne tarzda olursa olsun, ne oranda olursa olsun… Ancak Valerya ve Vanilla örneklerinde “kimseye zarar gelmemesi kuralı” kişinin kendisine zarar verdiği için tartışılabilecek bir durumdadır. Nitekim insanlar hayatlarının bazı dönemlerinde kapıldıkları boşluk duygusu nedeniyle ilginç arayışlara girebilir ve belli bir süre sonra yaptıklarından pişmanlık duyabilir. Belki yıllar sonra Valerya da normal ve daha sıradan bir görünüme sahip olmak isteyebilir ve zamanında kendisini uyarmayan çevresindeki insanlara sitem edebilir. Evet, kişilerin tercihine karışamayız, ancak zaten güzel olan bir kişi kapsamlı estetik ameliyat olmak istiyorsa veya başka bir kişiye dönüşmek istiyorsa, onu bu riskli saplantıdan uzaklaştırmak için çevresi ve ailesi gerekli uyarıda bulunabilir. Sonuçta, daha önce de dediğim gibi estetik ameliyat tehlikeli bir kumar ve bu “oyunun” sonunda Afrodit veya Eros’a dönüşmek olduğu gibi, daha da kötüye giderek yüzüne bakılamayacak hale gelmek de var…


İLGİLİ OKUMA - İZLEME LİNKLERİ

http://www.forbes.com/sites/katyasoldak/2012/05/06/deconstructing-a-ukrainian-barbie/
http://viola.bz/valeria-lukianova-barbie-from-russia/
http://www.dailymail.co.uk/news/article-2645950/I-fun-bein-Korean-Blonde-Brazilian-man-undergoes-extraordinary-surgery-achieve-convincing-Oriental-look.html
http://www.dailymail.co.uk/femail/article-2272066/Real-life-Barbie-Ken-Valeria-Lukyanova-Justin-Jedlica-meet-hate-sight-other.html
http://www.huffingtonpost.co.uk/2013/06/28/richard-lee-norris-face-transplant-patient-pictures_n_3514926.html
https://twitter.com/AnastasyaShpag1
http://www.youtube.com/watch?v=BGxGY_zNh0Q
http://www.youtube.com/watch?v=tSrUbvps8Lo
http://www.youtube.com/watch?v=VaXFD8RctwA
http://instagram.com/valerialukyanova
http://popdoc.ru/publication/598/
http://ru.wikipedia.org/wiki/Лукьянова,_Валерия_Валерьевна
http://www.dailymail.co.uk/femail/article-2729023/Yet-ANOTHER-Human-Barbie-emerges-Ukraine-living-doll-just-16-claims-shes-no-surgery.html


TAGLAR

Estetik çılgınlığı Estetik günah mı? Estetik caiz mi? Estetik ameliyatın riskleri Estetik ameliyat hataları Estetik mucizeleri Estetik operasyonlar



8 yorum:

  1. estetiki kesinlikle reddediyorum allahın verdiğine karşı çıkıyorlar

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. sen sakalını kesme o zaaman sünnette olma doğuştan gelen vücudunu değiştirme allahın verdiğine karşı çıkma tamamı o zaman

      Sil
  2. Estetik operasyonlara karşımısınız destekliyormusunuz anlamadım vallahi

    YanıtlaSil
  3. Allah'ın verdiğini değiştirmek haramdır!

    YanıtlaSil
    Yanıtlar
    1. sünnet ne peki sayım alim?

      Sil
  4. hepzinin doğal halleri güzel estetik canavara benzetmiş

    YanıtlaSil
  5. estetik temel insan hakkı karışmamalıyız

    YanıtlaSil
  6. bence guzel kisinin estetik operasyon yamasi greksiz bu bir psixoloji bozuklukdur

    YanıtlaSil

Yorum göndermek için Yorumlama Biçimi'nden Anonim'i seçebilirsiniz. Tarafsızlık ilkesi gereği nefret söylemi, küfür ve reklam harici her türlü yorum ve eleştiriyi yayınlıyorum.

Notral.com - tarafsız blog - Written by Kaotik Adam, Design by CC.com, - Copyright © 2015, Turkey / In the way of God, for Justice, Peace, Illuminance...

Tema resimleri Bim tarafından tasarlanmıştır. Blogger tarafından desteklenmektedir.