Son Yazılar

Miladi Takvim Hatalıdır: Yeni Bir Güneş Takvimi Önerisi

 


Miladi takvim adıyla bilinen günümüzde kullandığımız takvim, dünyanın güneş çevresindeki hareketine yönelik olmakla birlikte, geçmişteki çeşitli hesaplama hataları ve bilinçli değişiklikler nedeniyle, güneşin hareketini tam olarak yansıtamamaktadır. Bu yazıda öncelikle geçmişte kullanılan takvimler, amaçları ve yapılarına kısaca değinecek, devamında günümüz takviminin ne şekilde geliştirilebileceği üzerinde duracağım.


GÖK CİSİMLERİ İLE ZAMANI HESAPLAMAK

Avcı toplayıcılıktan tarımsal döneme geçen insanoğlu için, hasat zamanı, mevsimler ve deniz, göl ve akarsu seviyelerinin tahmin edilmesi önemli bir bilgi haline gelmiş ve bu kapsamda insanoğlu zamanı tahmin etmeye yönelik çeşitli girişimlerde bulunmuştur.

Zamanın hesaplanması için antik insanın önünde, kendine özgü, belirli ve devamlı bir hareketi olan gök cisimlerinden Güneş ve Ay en bariz yardımcılardı. Sümerler, Ay'ın bir döngüsünün 30 gün olduğunu hesaplamış, bu döngü zamanını bölerek hafta, gün ve saatleri üretmişlerdir. Astronomi ile ilgilenen bir diğer antik uyarlık Mısırlılar ise, Ay yerine Güneş'in hareketlerini esas alarak ilk Güneş takvimini ortaya çıkarmışlardır. Ayrıca antik dönemlerde dik çekilen uzun bir çubuğun gölgesinin gün içerisinde değişimine göre de saatler hesaplanmaktaydı.


Laodikya / Denizli Kum Saati


Her ne kadar Ay ve Güneş'in hareketi üzerinden saat ve tarihin hesaplanması mümkün olsa da, gök cisimlerinin şekli ve yörüngesi nedeniyle tüm bu hesaplamalar matematiksel küsurat yuvarlamalarından ibarettir. Öyle ki, Ay takvimlerinde bir ay genellikle 30 gün, Dünya'nın Güneş etrafında dönmesi, yani bir yıl ise 365 gün olarak kabul edilir. Diğer yandan, bir ay 30 günden, bir yıl ise 365 günden biraz daha (yaklaşık 6 saat) uzundur. Bu nedenle, antik takvimlerden günümüze bu fark artık yıl mantığı ile kapatılmaktadır. 

Mezopotamya'da oluşturulan pek çok takvim artık yılların rahat hesaplanması için hem Ay hem de Güneş'in hareketlerini esas alıyordu. Bu nedenle başta Babil takvimi olmak üzere, benzer pek çok takvimde hem Ay hem Güneş hesaplamaları kullanılmıştır. 

Ay ve güneşi birlikte ele alan Tibet takviminde bir yıl, ilk günü yeniay evresinden başlayan 12 adet aya sahipti. Her üç yılda bir, takvime yeni bir ay eklenir, bu sayede hem artık yıl farkı kapatılmış, hem de Tibet takvimi güneş yılına ve güneş takvimlerine eşitlenmiş olurdu. Antik Çin ve Japon takvimleri de benzer yapıdadır.





Orijinalde bir ay takvimi olan İbrani takvimi zaman içerisinde Güneş'i hesaplamalarda ele alacak şekilde güncellenmiştir.



Tibet takviminde


 bir yıl 12 ay olarak kabul edilm


Orijinalde bir ay takvimi olan İbrani takvimi de zaman içerisinde Güneş'i hesaplamalarda ele alacak şekilde güncellenmiştir.






Tibet takvimi bir yılın 12 ya da 13 aydan oluştuğu ve her ayın yeniayla başladığı bir ay-güneş takvimidir. Her üç yılda bir eklenen onüçüncü ayla birlikte bir Tibet yılının güneş yılına denk düşmesi sağlanmaktadır. Ayların belirli adları yoktur. Tibet yeni yıl kutlamasına Losar adı verilir.

Her yıl bir hayvan bir elementle ilişkilendirilmektedir. Çin burçlar kuşağını andıran bu düzen aşağıdaki sırayı izler.




JÜLYEN TAKVİMİ





 

 https://www.timeanddate.com/calendar/julian-calendar.html

 

 


 

Hiç yorum yok:

Yorum Gönder

Google hesabı kullanmak istemeyenler yorum göndermek için Yorumlama Biçimi'nde Adı/URL kısmından seçim yapabilir.

Nötral.com, bilim, tarih, felsefe blogu, Copyright © 2016, Yazar: Can Güzel

Tema resimleri Bim tarafından tasarlanmıştır. Blogger tarafından desteklenmektedir.